Spis treści:
Wykaz skrótów
str. 11

Wstęp
str. 13

Rozdział 1
Kryminologia jako nauka
str. 15

1.1. Pojęcie i zakres nauki kryminologii
str. 15
1.2. Kryminologia a inne nauki
str. 15
1.3. Podstawowe nurty w kryminologii
str. 17
1.3.1. Kryminologia klasyczna
str. 17
1.3.2. Kryminologia pozytywistyczna
str. 18
1.3.3. Kryminologia antynaturalistyczna
str. 20
1.3.4. Kryminologia neoklasyczna
str. 22
1.4. Podsumowanie paradygmatów kryminologicznych
str. 22

Rozdział 2
Jednostka i społeczeństwo
str. 24

2.1. Podstawowe założenia
str. 24
2.2. Model rzeczywistości społecznej
str. 24
2.3. Zasady organizacji społeczeństwa
str. 26
2.4. Człowiek w społeczeństwie
str. 26
2.5. Problematyka wartości społecznych
str. 26
2.6. Zadania prawa w społeczeństwie
str. 28
2.7. Poznawcza koncepcja człowieka
str. 28
2.8. Obraz samego siebie jako element osobowości
str. 29
2.9. Selekcja informacji napływających z zewnątrz
str. 29

Rozdział 3
Teorie kryminologiczne
str. 31

3.1. Kryminologia pozytywistyczna
str. 31
3.1.1. Ogólne charakterystyczne założenia
str. 31
3.1.2. Podział kryminologii pozytywistycznej
str. 32
3.1.3. Charakterystyka kierunku biopsychologicznego
str. 32
3.1.4. Charakterystyka kierunku socjologicznego
str. 37
3.1.5. Podsumowanie teorii pozytywistycznych
str. 48
3.1.6. Kryteria definicji zachowania dewiacyjnego
str. 49
3.2. Kryminologia antynaturalistyczna
str. 50
3.2.1. Charakterystyczne założenia
str. 50
3.2.2. Podział kryminologii antynaturalistycznej
str. 50
3.2.3. Charakterystyka teorii naznaczenia społecznego
str. 51
3.2.4. Charakterystyka teorii konfliktu społecznego
str. 57
3.2.4.1. Charakterystyka nurtu kryminologii konfliktowej
str. 57
3.2.4.2. Charakterystyka nurtu kryminologii radykalnej (klasycznej)
str. 60
3.2.5. Charakterystyka nurtu fenomenologicznego
str. 61
3.3. Kryminologia neoklasyczna
str. 63
3.3.1. Ogólne założenia kryminologii neoklasycznej
str. 63
3.3.2. Podział kryminologii neoklasycznej
str. 64
3.3.3. Najważniejsze koncepcje przedstawicieli kryminologii neoklasycznej
str. 64

Rozdział 4
Opis przestępczości
str. 68

4.1. Podstawowe pojęcia i definicje
str. 68
4.2. Metody analizy przestępczości
str. 69
4.2.1. Statystyka policyjna
str. 70
4.2.2. Statystyka sądowa
str. 72
4.2.3. Statystyka penitencjarna
str. 73
4.2.4. Podsumowanie statystyk kryminalnych
str. 75
4.3. Zjawiska wpływające na obraz i wynik statystyk kryminalnych
str. 75
4.3.1. Proces stanowienia prawa
str. 76
4.3.2. Proces stosowania prawa
str. 78
4.3.3. Stopień gotowości obywateli do informowania organów ścigania o popełnieniu przestępstwa
str. 80
4.4. Przestępczość nieujawniona
str. 81
4.4.1. Pojęcie i sposoby określania rozmiarów przestępczości nieujawnionej
str. 81
4.4.2. Teoretyczne rozważania dotyczące przestępczości nieujawnionej
str. 81

Rozdział 5
Zjawisko przestępczości a zmiany społeczne
str. 83

5.1. Charakter zmian społecznych
str. 83
5.2. Próby wyjaśnienia wpływu zmian społecznych na przestępczość
str. 83
5.2.1. Zróżnicowanie relacji między zmianami zachodzącymi w gospodarce a przestępczością
str. 83
5.3. Koncepcje najczęściej wykorzystywane do wyjaśniania zjawisk przestępczości w kontekście zmian społecznych
str. 88
5.4. Zmiany społeczne a przestępczość w krajach postkomunistycznych
str. 89

Rozdział 6
Przemoc i agresja
str. 90

6.1. Przestępczość z użyciem przemocy
str. 90
6.2. Pojęcie przemocy
str. 91
6.3. Przestępstwo z użyciem przemocy
str. 92
6.4. Agresja
str. 93
6.5. Charakterystyka przestępczości z użyciem przemocy w Polsce
str. 95
6.5.1. Rozmiary i nasilenie ujawnionej przestępczości z użyciem przemocy w Polsce
str. 95
6.5.2. Zagadnienie nieujawnionej przestępczości z użyciem przemocy
str. 96
6.5.3. Terytorialne zróżnicowanie nasilenia przestępczości z użyciem przemocy
str. 97
6.5.4. Charakterystyka sprawców, ofiar i okoliczności przestępstw z użyciem przemocy
str. 97
6.6. Koncepcje wyjaśniające zjawiska agresji i przemocy
str. 98
6.6.1. Biologiczne koncepcje źródeł agresji
str. 99
6.6.2. Koncepcja frustracja-agresja Johna Dollarda i Normana Millera
str. 100
6.6.2.1. Współczesna nauka o koncepcji frustracja-agresja
str. 101
6.6.3. Koncepcja społecznego uczenia się agresji Alberta Bandury
str. 101
6.6.3.1. Mechanizm nabywania wzorów zachowań agresywnych
str. 101
6.6.3.2. Mechanizm wyzwalania zachowań agresywnych
str. 102
6.6.3.3. Mechanizm podtrzymywania zachowań agresywnych
str. 103
6.6.4. Koncepcja podkultury przemocy Mervina Wolfganga i Franco Ferracutiego
str. 103
6.6.5. Koncepcja społecznych źródeł agresji i przemocy we współczesnych społeczeństwach
str. 104

Rozdział 7
Przestępczość gospodarcza
str. 105

7.1. Przestępstwa gospodarcze
str. 105
7.2. Cechy przestępczości gospodarczej
str. 106
7.3. Problem ciemnej liczby przestępstw gospodarczych
str. 106
7.4. Przestępczość gospodarcza w Polsce
str. 107

Rozdział 8
Przestępczość zorganizowana
str. 108

8.1. Pojęcie przestępczości zorganizowanej
str. 108
8.2. Skutki przestępczości zorganizowanej
str. 109
8.3. Typowe struktury organizacyjne zespołów przestępczych
str. 110
8.4. Rodzaje przestępczości zorganizowanej
str. 110
8.5. Zasięg terytorialny przestępczości zorganizowanej
str. 112

Rozdział 9
Przestępczość powrotna
str. 113

9.1. Pojęcia
str. 113
9.2. Powrót do przestępstwa z punktu widzenia kryminologii pozytywistycznej i antynaturalistycznej
str. 114
9.3. Kategorie wielokrotnie karanych
str. 115

Rozdział 10
Przestępczość nieletnich
str. 116

10.1. Definicja nieletniości
str. 116
10.2. Przestępczość nieletnich
str. 116
10.3. Proces warunkowania instrumentalnego i obserwacji
str. 118
10.4. Rodzina
str. 119
10.4.1. Podstawowe pojęcia
str. 119
10.4.2. Czynniki wpływające na rolę rodziny
str. 120
10.4.3. Modele rodziny
str. 121
10.4.4. Kontrsocjalizujący wpływ czynników zewnątrzrodzinnych oraz wewnątrzrodzinnych
str. 121
10.5. Niewłaściwe ukształtowanie ról społecznych i niewłaściwe pełnienie roli społecznej w rodzinie
str. 122
10.6. Typologia stylów wychowania
str. 123
10.7. Rozpad rodziny, nerwica
str. 123
10.8. Deformacje osobowości
str. 124
10.9. Kontrsocjalizujący wpływ narkomanii, alkoholizmu oraz przestępczości
str. 124
10.10. Czynniki samoistne i podporządkowane
str. 125
10.11. Szkoła i możliwość jej wpływu na przestępczość nieletnich
str. 125
10.12. Zbiorowości nieletnich przestępców
str. 126
10.13. "Jakby grupa" (near group) Darrena Yablonsky'ego
str. 127

Rozdział 11
Narkotyki a przestępczość
str. 128

11.1. Definicja i właściwości narkotyków
str. 128
11.2. Klasyfikacje środków odurzających
str. 131
11.3. Relacje pomiędzy używaniem środków odurzających a przestępczością
str. 132
11.4. Problem przestępczości o charakterze prohibicyjnym
str. 133
11.5. Stan odurzenia narkotykami a przestępczość
str. 135
11.6. Narkomania a przestępczość
str. 136
11.7. Krytyka polityki prohibicji
str. 139

Rozdział 12
Alkohol a przestępczość
str. 142

12.1. Pojęcie alkoholu
str. 142
12.2. Wpływ spożycia alkoholu na rodzaj popełnianych przestępstw
str. 143
12.3. Nadużywanie alkoholu
str. 145
12.4. Alkohol a środki karne - polityka prohibicji
str. 146

Rozdział 13
Media a zjawisko przestępczości
str. 147

13.1. Obraz przestępczości
str. 147
13.2. Rola środków masowego przekazu - wpływ przemocy na przestępcze zachowania agresywne (teorie)
str. 148
13.3. Media a kształtowanie postaw społecznych
str. 149

Rozdział 14
Wiktymologia
str. 151

14.1. Definicja
str. 151
14.2. Koncepcje
str. 151
14.3. Pojęcie "ofiara"
str. 152
14.4. "Przestępstwa bez ofiar"
str. 153
14.5. Typologie ofiar
str. 154
14.6. Proces wiktymizacji
str. 155
14.7. Ofiara - miejsce i znaczenie w kontaktach z policją i sądem
str. 156
14.8. Nieformalne, pojednawcze sposoby rozwiązywania konfliktów
str. 157
14.9. Ofiara a środki masowego przekazu
str. 158
14.10. Pomiar wiktymizacji
str. 158
14.11. Skutki wiktymizacji
str. 159
14.12. Czynniki ryzyka wiktymogennego
str. 159
14.13. Strach oraz lęk przed przestępczością
str. 160

Rozdział 15
Sposoby zapobiegania przestępczości
str. 162

15.1. Pojęcie zapobiegania przestępczości
str. 162
15.2. Konformizm
str. 163
15.3. Wymiar sprawiedliwości
str. 165
15.4. Przestępstwo i jego pozycja we współczesnym społeczeństwie
str. 165
15.5. Stadia zapobiegania przestępczości
str. 166
15.6. Sformalizowana reakcja
str. 166
15.6.1. Sformalizowana reakcja na przestępczość na etapie legislacyjnym
str. 166
15.6.2. Sformalizowana reakcja na przestępczość na etapie realizacyjno-represyjnym
str. 167
15.7. Sformalizowana reakcja na przestępczość na etapie wykonawczym
str. 169
15.8. Inne metody zapobiegania przestępczości
str. 170

Tabele statystyczne
str. 173

Bibliografia
str. 189